Rapport Regioplan: Analyse lerarenopleidingen

10 januari 2018

In opdracht van de Commissie Macrodoelmatigheid Hoger onderwijs heeft Regioplan een sectoranalyse gemaakt van de lerarenopleidingen in Nederland. In dit onderzoek is gekeken naar het verloop van de route van student naar het beroep van leraar en de ontwikkelingen binnen de lerarenopleidingen tussen 2013 en 2016.

De analyse onderschrijft eerdere constateringen dat het totale aantal studenten dat staat ingeschreven aan alle bekostigde onderwijsopleidingen in de periode 2013-2016 met vier procent is gedaald (van 66.897 in 2013 naar 64.302 in 2016). De grootste daling doet zich daarbij voor bij de pabo met 3476 minder studenten in vergelijking met 2013. Ook de instroom van de lerarenopleidingen in totaal is gedaald in deze periode met 13% van 24.403 naar 21.182.

Voor bètatechniek zijn de opvallendste cijfers:

  • Bij de Opleiding tot leraar voortgezet onderwijs van de tweede graad in het Technisch Beroepsonderwijs is de instroom weliswaar gestegen (in 2016 339 studenten meer dan in 2013), maar constateren de onderzoekers tegelijkertijd een daling bij enkele specifieke technische lerarenopleidingen. Nadere analyse wijst erop dat dit een herschikking van opleidingsaanbod is: de specifieke opleidingen zijn vervangen door de algemenere technische lerarenopleiding met meerdere afstudeervarianten. Deze ‘herschikking’ van het opleidingenaanbod hangt vermoedelijk samen met de nieuwe vakken in het vmbo. De opleidingen waar de grootste dalingen hebben plaatsgevonden zijn de Opleiding tot leraar voortgezet onderwijs van de tweede graad in Motorvoertuigentechniek I en II, de Opleiding tot leraar voortgezet onderwijs van de tweede graad in Bouwtechniek I en II en de Opleiding tot leraar voortgezet onderwijs van de tweede graad in Bouwkunde I en II. 
     
  • Het totale aantal ingeschreven studenten aan exacte tweedegraads lerarenopleidingen is in de periode 2013-2016 met 18 procent toegenomen (van 4551 in 2013 tot 5353 in 2016). Met name de tweedegraads opleiding in Biologie en Wiskunde kenden in deze periode een grote toename van respectievelijk 381 en 281 studenten. 
     
  • In 2024 worden nog altijd grote tekorten verwacht voor de eerstegraads leraren exacte vakken: eerstegraads leraren voor wiskunde (75 fte), informatica (74 fte) en scheikunde (36 fte). In de tweedegraads exacte vakken – rekening houdend met de gediplomeerde uitstroom – verwacht men in 2024 een tekort voor met name wiskunde (131 fte), scheikunde (67 fte) en natuurkunde (143 fte). 

 

Bron: ScienceGuide